Ako ste mlad poslovan čovek ili žena ili se tako osećate, a pri tome puno sedite za kompjuterom, stolom za crtanje, šalterom, ili ste stomatolog ili frizer, onda su vam, nažalost, problemi sa mišićima vrata i ramenog pojasa neizbežna poteškoća.
Kada govorimo o bolovima u vratu i ramenom pojasu koji su posledica dugotrajnog prinudnog položaja (rad u stojećem ili sedećem položaju), radi lakšeg pojašnjenja, treba da govorimo o svakoj regiji posebno.
Mišići leđne strane vrata su predodređeni da održavaju glavu i vrat u uspravnom položaju. Una ovaj način oni trpe najmanje opterećenje i metabolički procesi u njima odvijaju se bez ometanja. Prilikom rada u sedećem položaju, zbog bolje vizuelne kontrole predmeta rada, glava i vrat su povijeni ka napred.
Mišići vrata u ovom položaju trpe povećano opterećenje, istegnuti su, i posle nekog vremena dolazi do problema u snabdevanju mišićakiseonikom i hranljivim materijama. A uz to i do slabije eliminacije otpadnih materija. Otpadne materije koje nemogu biti odstranjene, nakupljaju se i počinju negativno da utiču na mišiće. Mesto na mišiću na kome se talože ove materije u početku otekne i bolno je na dodir (miogeloza). Kasnije, ako se ništa ne preduzme kako bi se stanje popravilo, oteklinu počinju da prožimaju fibrinske niti (niti nalik nitima ožiljnog tkiva), oko kojih se postepeno talože soli kalcijuma (kalcifikacija). Ovo stanje nazivamo miofibroza i ono predstavlja definitivno oštećenje mišića koje se više nemože u potpunosti sanirati.
Mišići ramenog pojasa imaju ulogu da održavaju položaj zglobovaramena koji zajedno sa rukom koja se na njih natavlja predstavljaju jedan tako reći “viseći sistem” koji kao oslonac koristi pršljenove donje polovine vrata. Ovi mišići, dakle, kada smo uspravljeni trpekonstantno opterećenje, posebno kod prinudnih profesionalnih položaja koji zahtevaju dugotrajno stajanje, sedenje ili nošenje tereta.
U početku se u zahvaćenoj regiji javlja osećaj zategnutosti i bola, kasnije se na mestima koje trpe najveće opterećenje stvaraju miogeloze koje prerastaju u miofibroze i na kraju u mišićne kalcifikate. Između slojevitih mišića ramenog pojasa sa jedne strane i grudnog koša i lopatice sa druge, prolaze krvni sudovi i nervni splet koji su zaduženi za normalno funkcionisanje ruke. Oštećenje mišića ove regije direktno utiče na pravilnu funkciju ovih struktura pa time i same ruke. Prvi simptomi ugrožene cirkulacije su osećaj hladnoće i brže zamaranje mišića ruke, otoci šake i prstiju, a zbog poremećaja nervne sprovodljivosti može doći do osećaja utrnutosti, pojave bolova pa čak i do pojave slabosti mišića ruke.
Kao i kod gotovo svih oboljenja najbolje je reagovati pravovremeno, odnosno preventivno. Ako vam je zanimanje navedeno u uvodnom delu teksta onda počnite odmah, ako ne, ali podrazumeva dugotrajno stajanje sedenje, rad rukama, nošenje tereta i slično, reagijte na pojavu prvih simptoma. Komplikacije koje mogu nastati dugotrajnim održavanjem “trpljenjem” tegoba, mogu biti ozbiljne a put do izlečenja značajno otežan i neizvestan.
Najbolji načini za preventivno delovanje i lečenje početnih tegoba su fizička aktivnost (plivanje), i neke od procedura iz domena fizikalne terapije (ultrazvučna, manuelna ili hidromasaža). Plivanjem se angažuje muskulatura celog tela a veliki i zglobovi kičme dovode u svoj fiziološki položaj. Pomenutim oblicima medicinske masaže ubrzava se eliminacija štetnih materija iz mišića i mišićni tomus dovodi u ravnotežu. Psihofizičko oakšanje koje se oseća posle ovih procedura dovodi se u vezu sa boljim dotokom kiseonika u nervno tkivo, blagim snižavanjem krvnog pritiska, i direktne ili refleksne stimulacije lučenja hormona zadovoljstva (endorfina).
